Przekrój przewodów DC i bezpiecznik

Jak liczymy

Spadek napięcia na przewodzie

Rezystancja przewodu: R = ρ × l / A, gdzie ρ miedzi = 1,7 × 10⁻⁸ Ω·m (0,017 Ω·mm²/m), l to długość całkowita przewodu (plus i minus), a A to przekrój. Spadek napięcia: U = I × R. Przykład z książki: 1,5 m przewodu 16 mm² ma ok. 1,6 mΩ, więc przy 200 A spadek wynosi ok. 0,32 V.

Victron zaleca, by spadek napięcia na przewodach DC nie przekraczał 2,5% (12 V: 0,3 V, 24 V: 0,6 V, 48 V: 1,2 V). Zbyt duży spadek oznacza wolniejsze ładowanie, zbyt niskie napięcie na baterii, straty mocy i nagrzewanie przewodów. Wynik nie uwzględnia rezystancji zacisków, bezpieczników i połączeń — dlatego zostaw zapas.

Reguła kciuka Victron dla przewodów do 5 m (długość całkowita): przekrój w mm² ≈ prąd ÷ 3 (np. 200 A → ok. 66 mm²).

Najpierw instrukcja urządzenia. Instrukcje Victron podają zalecany przekrój przewodu i bezpiecznik dla każdego modelu (np. MultiPlus-II, regulatory MPPT, Orion XS) — te wartości mają pierwszeństwo przed kalkulatorem.

Jak dobrać bezpiecznik

„Wiring Unlimited” wymienia kryteria: prąd znamionowy, napięcie znamionowe, zdolność wyłączania, szybkość i typ.

• Prąd: przy jednym odbiorniku bezpiecznik dobiera się do prądu tego odbiornika albo do obciążalności przewodu — do mniejszej z tych wartości. Przy kilku odbiornikach w obwodzie — do obciążalności przewodu.
• Napięcie: równe lub wyższe niż maksymalne napięcie w instalacji, i to dla prądu stałego (DC). Większość bezpieczników DC nadaje się do 12 i 24 V, ale niekoniecznie do 48 V. Wyłączniki nadprądowe DC mogą być jednokierunkowe — ważne jest, jak są wpięte.
• Szybkość: w obwodach DC z silnikami lub urządzeniami z kondensatorami (np. inwerter) stosuje się zwykle bezpieczniki zwłoczne, które wytrzymają krótki prąd rozruchowy.
• Zdolność wyłączania (baterie litowe): baterie litowe mogą dostarczyć bardzo duży prąd zwarcia. W każdej instalacji z baterią litową co najmniej jeden bezpiecznik na linii DC musi mieć zdolność wyłączania równą lub większą niż maksymalny spodziewany prąd zwarcia banku baterii — to obowiązkowy wymóg bezpieczeństwa.