Wskazówka Transformator separacyjny podnosi napięcie o 5% (przekładnia 1:1,05): z 230 V w porcie na łodzi robi się 240 V — to celowa kompensacja spadków napięcia w marinach.
Centrum pomocy Victron
Transformator separacyjny

Isolation Transformer 2500, 4500 i 8000 W

Transformator separacyjny przerywa połączenie elektryczne między siecią w porcie a łodzią. Uziemienie lądu nie dochodzi do metalowych części łodzi, więc nie płynie prąd galwaniczny, który niszczy anody, wał i śrubę. Jednocześnie po stronie łodzi dalej działa wyłącznik różnicowoprądowy i zabezpieczenia nadprądowe. Toroidalny, z łagodnym startem, pracuje w sieciach 115 i 230 V.

  • 2500 / 4500 / 8000 W
  • 115 lub 230 V, 50/60 Hz
  • soft start
  • przekładnia 1:1,05
  • IP21
Moc2500–8000 W
Prąd wyjścia (230 V)11–35 A
Napięcie wyjścia+5 %
Temperatura pracy−20…+40 °C
Według karty katalogowej Isolation Transformers 2500/4500/8000 W i instrukcji 2500 W (rev 12, 03/2025), 4500 W, 4500 W Auto i 8000 W (rev 00, 01/2026). Opis niezależny. Źródła
Do czego służy

Bezpieczne przyłącze w porcie bez korozji

Sieć w porcie jest zasilaniem lądowym: wyłącznik nadprądowy i różnicowoprądowy działają dzięki przewodowi ochronnemu połączonemu z ziemią. Podłączenie tego przewodu do metalowych części łodzi powoduje jednak korozję galwaniczną. Odłączenie go jest z kolei niebezpieczne — przy zwarciu do metalowej części łodzi ani RCD, ani bezpiecznik nie zadziałają.

Transformator separacyjny rozwiązuje oba problemy: sieć portowa zasila jego uzwojenie pierwotne, a łódź jest podłączona do wtórnego. Po stronie łodzi neutralny wyjścia łączy się z przewodem ochronnym i wszystkimi metalowymi częściami łodzi — dzięki temu RCD na wyjściu transformatora zadziała przy zwarciu.

  • według Victron zastępuje izolator galwaniczny i alarm polaryzacji,
  • łagodny start (soft start) — nie wybija zabezpieczenia w porcie prądem rozruchowym,
  • transformator toroidalny (cichy, lżejszy), chłodzony wentylatorem sterowanym temperaturą, z wyłączeniem przy przegrzaniu,
  • zamienia też 230 V na 120 V i 115 V na 240 V — ale nie zmienia częstotliwości 50/60 Hz.
Transformator separacyjny od spodu — wentylator i dwie dławnice przewodów
Od spodu. Wentylator i dwie dławnice: lewa — przewód z lądu (wejście), prawa — instalacja łodzi (wyjście). Pod obudową śruba M6 do uziemienia.
Korozja galwaniczna

Skąd bierze się korozja z przyłącza w porcie

Korozja galwaniczna powstaje, gdy dwa różne metale połączone elektrycznie są jednocześnie zanurzone w przewodzącej cieczy — wodzie morskiej, w mniejszym stopniu słodkiej. Metal bardziej aktywny koroduje, a szlachetniejszy jest chroniony. Tempo zależy m.in. od stosunku powierzchni, przewodności wody, temperatury i rodzaju metali.

Victron podkreśla, że to nie problem tylko kadłubów stalowych czy aluminiowych: dotyczy każdej łodzi, której metalowa część — np. wał i śruba — ma kontakt z wodą. Po podłączeniu do lądu przewód ochronny łączy te metale z uziemieniem portu i z innymi łodziami; anody zużywają się wtedy bardzo szybko, a potem zaczyna się korozja wału, śruby i innych części.

Źle

PE lądu połączone z łodzią

RCD działa, ale płynie prąd galwaniczny — korozja anod, wału, śruby.

korozja
Niebezpiecznie

Bez przewodu PE

Brak korozji z lądu, ale przy zwarciu do metalu łodzi nie zadziała ani RCD, ani bezpiecznik.

ryzyko porażenia
Dobrze

Transformator separacyjny

Brak połączenia z lądem, a RCD na wyjściu transformatora działa dzięki mostkowi N–PE po stronie łodzi.

bezpiecznie i bez korozji
Modele

2500 W, 4500 W, 4500 W Auto, 8000 W

2500 W4500 W4500 W Auto8000 W
NumerITR040252042ITR040452042ITR050452042ITR000802002
Wejście115 lub 230 V (zworki)115 lub 230 V (zworki)115 lub 230 V — wybór automatyczny230 V
Wyjście120 lub 240 V120 lub 240 V120 lub 240 V240 V
Prąd wyjściowy22 A (115 V) / 11 A (230 V)38 / 19 A38 / 19 A35 A
Przewody min.4 mm² (115 V) / 2,5 mm² (230 V)6 / 4 mm²6 / 4 mm²6 mm²
Wymiary (wys. × szer. × gł.)445,6 × 214,5 × 135 mm362 × 258 × 221 mm362 × 258 × 221 mm362 × 258 × 243 mm
Masa12,1 kg22,2 kg21,8 kg28,17 kg

Wspólne: 50/60 Hz, soft start, toroidalny 1:1,05, obudowa aluminiowa IP21 (tylko wewnątrz, bez wody, mgły i pyłu; nie ma ochrony przeciwwybuchowej), −20…+40 °C, wilgotność do 95% bez kondensacji, EN 60076. Karta katalogowa podaje wyjście „115 lub 230 V” i wyłącznik na wejściu; instrukcje — wyjście 120/240 V (efekt przekładni 1:1,05) i wymagają zabezpieczeń w przewodach przyłączeniowych. Victron publikuje też karty starszej serii 2000, 3600, 3600 Auto i 7000 W (np. 3600 W: 32/16 A; 7000 W: 32 A) — z różnymi masami w dwóch wersjach kart.

4500 W Auto — sam wybiera 115 lub 230 V

88–130 V: tryb 115 V (żółta dioda „115V”); 185–250 V: tryb 230 V (żółta „230V”); poniżej 88 V i między 130 a 185 V wejście i wyjście są wyłączone. Zielona dioda „on” — praca; czerwona „Temperature” — świeci, gdy pracuje wentylator.

Podłączenie

Nabrzeże → transformator → RCD → instalacja łodzi

Według przykładu z instrukcji: zasilanie z lądu przez wyłącznik i przewód, transformator, RCD na wyjściu i odbiorniki AC łodzi. Schemat poglądowy — podłączenie wykonuje elektryk według lokalnych przepisów.

L, N, PE L, N, PE AC N–PE, M6 PE lądu Nabrzeże 115 lub 230 V Transformator RCD na wyjściu Odbiorniki AC instalacja łodzi Metal łodzi wał, śruba, kadłub Ziemia lądu oddzielona
prąd przemienny (AC)uziemienie
Najedź na element schematu lub go dotknij.
  1. WejściePrzewód z lądu przez lewą dławnicę: PE, N, L na listwę INPUT.
  2. WyjścieInstalacja łodzi przez prawą dławnicę: PE, N, L na listwę OUTPUT.
  3. ObudowaŚruba M6 pod obudową do uziemienia łodzi (wszystkie metalowe części).
  4. Mostek N–PEZielono-żółta zworka J33–J21 — bez niej RCD na wyjściu nie zadziała.
  5. RCDWymagany na wyjściu transformatora.
Konfiguracja

Zworki napięcia i mostek N–PE

Napięcie wejścia i wyjścia ustawia się czarnymi zworkami (w zestawie) na konektorach 6,35 mm nad listwami zacisków. Sprawdź konfigurację przed pierwszym włączeniem.

Ustawienie115 V230 V
WejścieJ17–J20 i J4–J7J4–J20
WyjścieJ29–J32 i J31–J25J31–J32
  • Mostek N–PE wyjścia: krótka zielono-żółta zworka J33–J21 — konieczna, żeby RCD na wyjściu działał.
  • Kolejność podłączenia: przewód z lądu przez lewą dławnicę, przewód do łodzi przez prawą; na obu listwach najpierw PE, potem N, na końcu L; śruba M6 pod obudową do masy łodzi.
  • Montaż: co najmniej 10 cm wolnego miejsca dookoła, dobra wentylacja, niepalne otoczenie (bez tkanin i tworzyw w pobliżu). W zestawie wspornik do zawieszenia i 7 wkrętów.

Numery zworek według instrukcji 2500 W i 4500 W. Model 8000 W ma tylko 230 V i inne numery: mostek N–PE wyjścia J5–J7, łódź na lądzie J9–J12; jego zworki uziemiające mają 6 mm², co według instrukcji — zależnie od lokalnych przepisów — może być za mało na prąd zwarcia. 4500 W Auto nie wymaga ustawiania napięcia wejściowego.

Transformator separacyjny 4500 W Auto pod kątem
Obudowa z uchwytem. Zdejmowany przód daje dostęp do listew INPUT i OUTPUT oraz konektorów zworek.
Łódź na lądzie

Zimowanie i prace serwisowe

Gdy łódź stoi na lądzie (zimą albo w czasie prac), jej przewód ochronny powinien być połączony bezpośrednio z przewodem ochronnym zasilania z lądu. Transformator ma do tego długą zielono-żółtą zworkę (w zestawie) między konektorami J34A i J34 (w 8000 W: J9 i J12). Po zwodowaniu usuń ją — inaczej połączenie z uziemieniem lądu wróci i z nim korozja galwaniczna.

Tylko wykwalifikowany elektryk

Urządzenie klasy I. Podłączenie, przekroje i zabezpieczenia według lokalnych przepisów; w przewodach przyłączeniowych muszą być wyłączniki. Nie otwieraj obudowy pod napięciem. Szczegóły ochrony przeciwporażeniowej opisujemy w poradniku uziemienie i RCD.

Pytania

Najczęstsze pytania o transformator separacyjny

Transformator separacyjny czy izolator galwaniczny?

Izolator galwaniczny (VDI) blokuje w przewodzie ochronnym tylko niskie napięcia prądu stałego — jest mniejszy i lżejszy. Transformator całkowicie oddziela łódź od lądu i według Victron zastępuje izolator galwaniczny oraz alarm polaryzacji. Ma też zaletę podniesienia napięcia o 5% i konwersji 115/230 V.

Dlaczego na wyjściu jest 240 V, a nie 230 V?

Przekładnia 1:1,05 podnosi napięcie o 5%, żeby wyrównać spadki napięcia typowe dla marin. Z 230 V robi się 240 V, z 115 V — 120 V.

Czy zamieni 60 Hz na 50 Hz?

Nie. Transformator pracuje przy 50 i 60 Hz, ale nie zmienia częstotliwości — zamienia tylko napięcie (np. 115 V z mariny na 240 V na łodzi).

Dlaczego przy włączaniu nie wybija zabezpieczenia w porcie?

Transformator ma łagodny start (ogranicznik prądu rozruchowego). Bez niego duży prąd magnesowania przy włączeniu mógłby wyzwolić wyłącznik na nabrzeżu.

Czy mogę zamontować go na zewnątrz?

Nie. Obudowa ma IP21 — tylko wewnątrz, bez wody, mgły, śniegu, rozprysków i pyłu; urządzenie nie ma ochrony przeciwwybuchowej.

Treść porównana z dokumentacją Victron Energy (karty katalogowe i instrukcje) — stan na 23.09.2026. Zgłoś błąd w treści · Rejestr poprawek